Paddestoelen op tafel
![]() |
SPECIALS. |
| Paddenstoelen weer op tafel. |
Meest gangbare eetbare paddenstoelen.
Af en toe verkrijgbare paddenstoelen.
Wilde eetbare paddenstoelen.
Recepten voor gangbare paddenstoelen.
![]() |
Nu de herfst weer in het land is vond ik het toepasselijk eens wat meer over paddenstoelen te schrijven.
De Romeinen vereerden de paddenstoelen.
In Midden en Zuid-Amerika bestaan er eeuwenoude rituelen, waarin hallucinogene paddenstoelen worden genuttigd door de plaatselijke genezers of genezeressen.
In Nederland was de paddenstoel vooral in de middeleeuwen een stuk minder populair. Paddenstoelen werden als geheimzinnig beschouwd, omdat ze ogenschijnlijk 's nachts verschenen en geen voedsel nodig hadden. De mysterieuze cirkels waarin de paddenstoelen soms groeiden werden gezien als plaatsen waar heksen hun rituelen uitvoerden, vandaar ook de naam heksenkringen. Heksenkring krijgt vertaald naar het Engels echter een stuk positievere betekenis, het Engelse fairy-ring (feeën-kring) komt voort uit een eeuwenoude
![]() |
folklore. Men geloofde dat de paddenstoelen de voetstappen van in een kring dansende feeën volgde. Tegenwoordig vinden we alleen nog in allerlei sprookjes en mythen, de sporen van hoe wij vroeger over paddenstoelen dachten.
Op dit moment wordt de paddenstoel en dan vooral de champignon gezien als een zeer smakelijk ingrediënt in allerlei recepten. Veel andere soorten eetbare paddenstoelen zijn nog relatief onbekend in de Nederlandse keuken.
![]() |
De champignon werd in 1651 in de omgeving van Parijs voor het eerst op tamelijk grote schaal geteeld door het begieten van afval van de meloenenteelt met waswater van rijpe champignons. Sindsdien ontdekte men steeds betere en effectievere methodes om champignons te kweken. Tegenwoordig zijn er grote bovengrondse kweekerijen, waarin het proces van inbrengen en verwijderen van champignoncompost volledig is gemechaniseerd. Pas de laatste 15 jaar worden ook andere paddenstoelen- soorten op grote schaal gekweekt in Nederland. Het gaat hierbij vooral om de oesterzwam.
De witte champignon is de populairste en meest gekweekte eetbare paddenstoel. Deze gemakkelijk te kweken paddenstoel, die in het Frans Champignon de Paris heet, groeit onder nauwkeurig gecontroleerde omstandigheden. De dikke vlezige witte hoed van de champignon kan een doorsnede van 10 cm bereiken. Ook de steel die 2 tot 5 cm lang wordt, is wit. Tegenwoordig worden steeds meer andere soorten in de keuken gebruikt, zoals de reuzenchampignon, de kastanjepaddenstoel en de oesterzwam en de shii-take.
Aankopen
Champignons kennen geen seizoenen en zijn het hele jaar verkrijgbaar. Ze worden vers, in blik of gedroogd verkocht. Verse
![]() |
paddenstoelen moeten stevig en zo vlezig mogelijk zijn. Beschadigde, verschrompelde, vuile of vlekkerige exemplaren zijn af te raden. Kastanjechampignons daarentegen moeten licht- of donkerbruin zijn. Champignons kunnen onderaan zowel open als gesloten zijn. Het verandert echter niets aan hun smaak.
Bewaren
Champignons bewaart u bij voorkeur in de originele verpakking in de koelkast. In een papieren zak of in een vochtige doek gewikkeld kan u de champignons ongeveer 1 week bewaren. U kan ze ook invriezen of drogen maar dan moet u ze vooraf blancheren. Bewaar champignons nooit bij vruchten die ethyleen afgeven, zoals appels en exotische vruchten.
Bereiding
Verse champignons moeten steeds voorzichtig schoongemaakt worden. Dat gebeurt het best onder stromend water of met een zacht borsteltje of vochtig keukenpapier. Laat champignons nooit lang in het water liggen, want dan zuigen ze veel water op dat ze bij de bereiding weer los laten. Zo verliezen ze hun aroma.
Na het wassen snijdt u de uiteinden van de steel af en verwerkt u de paddenstoelen in hun geheel, in stukken of plakken gesneden of gepureerd. U kan de champignons zowel koud als warm klaarmaken. Laat champignons echter nooit te lang bakken want dan worden ze taai. Enkele druppels citroensap houden de champignons mooi wit.
Gezondheid
Champignons zijn caloriearm en zijn rijk aan vezels.
![]() |
Er zijn duizenden soorten van eetbare paddenstoelen die op grote schaal wereldwijd geoogst worden, en letterlijk honderdduizend andere eetbare soorten.
Sommige soorten zijn zeer kostbaar omdat ze niet gecultiveerd kunnen worden, maar in hun natuurlijke habitat gevonden moeten worden.
Een advies is hier gewenst.
Eet nooit een paddenstoel waar aan getwijfeld wordt en kook ze altijd goed, want sommige eetbare soorten zijn ongekookt nog steeds giftig.
Hoewel veelal wel gewaarschuwd wordt voor het plukken van sommige "licht"-giftige paddenstoelen zoals de vliegenwam (die overigens goed herkenbaar is, en goed te ontgiften is), wordt vaak te weinig gewaarschuwd voor het plukken van veel gegeten paddenstoelen.
Sommige veel gegeten paddenstoelen kunnen namelijk veel gemakkelijker verward worden met zeer giftige soorten zoals de Amanita phalloides (Groene Knolamaniet, is niet altijd zo groen en lijkt dan voor leken al snel op een champignon).
Dus bij twijfel pluk ze niet.
Beter nog pluk ze helemaal niet de meeste zijn beschermd en vele staan op de lijst omdat ze op het punt staan helemaal uit Nederland of België te verdwijnen.
Laat ze daarom staan voor anderen om ze te bewonderen.
Een paar van de meest geconsumeerde paddenstoelen zijn:
![]() |
![]() |
![]() |
| Een aantal minder bekende eetbare paddenstoelen, maar af en toe te koop in de winkel | |
| Morielje | |
![]() |
De Morielje behoort tot de soort paddenstoelen bekend onder de Latijnse naam Ascomycetes, en wordt voornamelijk gevonden in open struikgewas op beboste terreinen of onbegroeid terrein, of bij ruïnes en tuinen, in de late lente. Ook onder essen, iepen en appelbomen. Bij het zoeken van deze paddenstoel moet goed opgelet worden hem niet te verwarren met de giftige Valse morielje (Gyromitra esculenta). Hij ruikt aangenaam naar muskus. |
| Eekhoorntjesbrood | |
|
Het Eekhoorntjesbrood (Boletus edulis) is bekend om zijn nootachtige smaak. Het is een veelgezochte paddenstoel, gebruikt in een groot aantal culinaire schotels. Bereiding: Maak een simpele bouillon. Voeg rauwe stukjes eekhoorntjesbrood toe. Dat is alles, maar veel lekkerder dan paddenstoelensoep uit blik. |
| Truffel | |
![]() |
De Truffel behoort ook tot de groep van Ascomycetes, en er zijn vele variaties van. Onder andere de Tuber magnatum, de Tuber aestivum, de Tuber melanosporum en de Tuber brumale. Het eetbare vruchtlichaam van de truffel groeit ondergronds op het mycorrhiza oftewel wortelschimmel van enkele bomen zoals de Eik, de Populier en de Hazelaar. Omdat truffels extreem moeilijk te vinden zijn gebruikt men vaak getrainde honden, of zelfs varkens, om ze door middel van hun reukvermogen op te sporen. Ze zijn daarom extreem kostbaar, maar als delicatesse ook zeer gewild. |
| Zwavelzwam | |
![]() |
Zwavelzwam (Laetiporus sulphureus)Opvallend gele boomzwam, die vooral op taxus, eik, tamme kastanje en wilg groeit. Jonge exemplaren hebben de voorkeur, want de oudere worden taai en bitter. Hier is hij vrij zeldzaam, maar hij komt over de ganse wereld voor. In dobbelsteentjes in een stoofpot doet deze zwam het voortreffelijk. Zwavelzwam heeft heel stevig vlees, net als de meeste andere boomzwammen. Daardoor is de bereiding wat minder kritisch.Het is een ook in Nederland voorkomende eetbare zwam, maar wordt hier niet vaak gegeten. Hij heeft een wat zurige smaak die sommigen vinden lijken op de smaak van kippenvlees. |
| Geschubde inktzwam | |
![]() |
De Geschubde inktzwam (Latijnse naam Coprinus comatus) moet direct na het plukken geconsumeerd worden omdat hij al gauw in een soort van halfvloeibare zwarte inkt verandert. Alleen de verse hoeden en stengels zijn dus eetbaar. Men kan deze het best jong plukken. |
| Gewoon fluweelpootje | |
![]() ![]() |
Het Gewone fluweelpootje (Flammulina velutipes) is een klein zwammetje met een opvallend oranje, glanzend kleverige hoed. Hij groeit bij voorkeur op dood hout, maar ook op wondplekken. In de Japanse keuken is hij bekend onder de naam Enokitake of Winterpaddenstoel. Bericht uitgegeven door de Nederlandse Mycologische Vereniging op woensdag 12 januari 2011: Het Fluweelpootje is een echte winterpaddenstoel die tevoorschijn komt zodra de temperatuur boven het vriespunt komt. Het is een erg veelzijdige paddenstoel die nu over bijna de hele wereld voorkomt. Het is de eerste, en waarschijnlijke enige, paddenstoel die officieel in de ruimte is geweest als onderdeel van een experiment over zwaartekracht, hij wordt al 300 jaar lang onder de naam Enoki of Enoki-take in het donker voor consumptie gekweekt, en men zegt dat hij ook nog geneeskrachtige kwaliteiten bezit. Er zijn niet zoveel winterpaddenstoelen maar het Fluweelpootje (Flammulina velutipes) hoort daar zeker bij. Hoe koud het ook is geweest, zodra de temperatuur boven het vriespunt komt, is hij weer van de partij. Fluweelpootjes groeien in bundels op dood hout van bomen zoals Els, Wilg en Populier die op wat rijkere bodems hebben gestaan. Ze zijn goed herkenbaar aan hun fluwelig behaarde donkerbruine stelen en oranjebruine hoedjes. Als winterpaddenstoel zijn ze goed aangepast aan de kou: door een soort antivries in hun weefsel kunnen ze goed tegen de vorst. Fluweelpootjes zijn eetbaar en worden voor dit doel op een speciale manier in het donker gekweekt. De paddenstoelen krijgen in het donker niet hun karakteristieke kleur maar blijven wit. De stelen worden heel lang en dun en de hoedjes blijven klein. Ze strekken dus net als een plant in het donker, maar weten feilloos wat boven of onder is. Deze witte gestrekte vorm is te koop onder de naam Enoki of Enoki-take. De naam geeft al aan dat deze kweekmethode uit het oosten komt: ze worden al 300 jaar op deze wijze in Japan gekweekt: Bron:Menno Boomsluiter, Nederlandse Mycologische Vereniging |
| Gordijnzwam | |
![]() |
De Gordijnzwam (Cortinarius praestans) vindt men in de zomer en herfst in kalkrijke bossen. Een stevige paddenstoel met een leerbruine hoed. De witte voet heeft een bolle onderzijde en een violette weerschijn. De cortina is zichtbaar bij de jonge exemplaren. |
| Doodstrompet | |
|
De Doodstrompet of Hoorn des overvloed (Craterella cornucopioides). Men kan deze eetbare paddenstoel, die in de culinaire wereld beter bekend is onder onder z'n Franse naam (trompette de la mort) en die wat lijkt op een donkere Cantharel, vinden in groepjes in loofbossen (beuken). Het vruchtlichaam is hol als een trompet. |
![]() |
\\
![]() |
| Soort | Recepten voor verschillende paddenstelen volop in de supermarkt verkrijgbaar |
| Champignon | Champignons al a provencale |
![]() |
Klik op de receptregel voor de beschrijving. |
| Kastanje champignon | Curry kokos wokmie met kastanjechampignons |
![]() |
|
| Portobello | Portobello-champignon gevuld met geitenkaas voor 2 personen |
![]() |
|
| Oesterzwam | Struisvogelbiefstuk met oesterzwammen |
|
|
| Shii-take | Miniquiches met shii-take |
![]() |
|
| Cantharel | Tagliatelle met cantharellen |
|
|
| Truffel | Truffelcrème met Sint-Jakobsschelpen en kletskop van zwart sesamzaad |
![]() |
|
Copyright:Robs budget menus










































